Ministerstwo Edukacji Narodowej, ponaglane przez UE, przjęło wreszcie (wraz z kilkoma innymi resortami) dokument programowy
Perspektywa uczenia się przez całe życie.
Warto zwrócić uwagę na najbardziej aktualne cele operacyjne:
CELE OPERACYJNE I KIERUNKI INTERWENCJI
Cel 1: Kreatywność i innowacyjność (str. 31)
Cel 2: Przejrzysty i spójny krajowy system kwalifikacji (str. 34)
Cel 3: Różnorodna i dostępna oferta form wczesnej opieki i edukacji (str. 35)
Cel 4: Kształcenie i szkolenie dopasowane do potrzeb zrównoważonej gospodarki, zmian na rynku pracy i potrzeb społecznych (str. 37)
Cel 5: Środowisko pracy i zaangażowania społecznego sprzyjające upowszechnieniu uczenia się dorosłych (str. 41)
Moja, prezentowana na tym blogu wizja edukacji jest prawie całkowicie zbieżna z tymi celami, a oczywiste na dzień dzisiejszy priorytety (przedszkolaki i seniorzy 50+) znajdują potwierdzenie w naszym pozostawaniu w ogonie UE, co każdy dojrzy w Tabelkach:
1. Dzieci – uczenie się w rodzinie, edukacja wczesna i wczesnoszkolna (strony: 57 i 58)
4. Seniorzy (50+) – uczenie się dla utrzymania aktywności (str. 63)
Załącznik nr 5 zawiera słownik pojęć, które funkcjonują w całej Unii Europejskiej, więc warto się z nimi zapoznać:
SŁOWNIK POJĘĆ POLITYKI NA RZECZ UCZENIA SIĘ PRZEZ CAŁE ŻYCIE
(
w nawiasach podane są pojęcia stosowane w dokumentach Unii Europejskiej)
FORMY UCZENIA SIĘ
Uczenie się w kontekście formalnym (
formal learning) – uczenie się poprzez udział w programach kształcenia i szkolenia prowadzących do uzyskania kwalifikacji.
Uczenie się w kontekście pozaformalnym (
non-formal learning) – uczenie się zorganizowane instytucjonalnie jednak poza programami kształcenia i szkolenia prowadzącymi do uzyskania kwalifikacji.
Uczenie się nieformalne (
informal learning) – uczenie się niezorganizowane instytucjonalnie, realizowane w sposób zamierzony lub niezamierzony.
KOMPETENCJE
Wiedza (
knowledge) – zasób powiązanych ze sobą faktów, zasad, teorii i doświadczeń przyswojonych przez osobę uczącą się.
Umiejętności (
skills) – zdolność wykorzystania wiedzy oraz wyćwiczonych sprawności do wykonywania zadań oraz rozwiązywania problemów.
Efekty uczenia się (
learning outcomes) – to, co osoba ucząca się wie, rozumie i potrafi wykonać w wyniku ukończenia danego procesu uczenia się, ujęte w kategoriach wiedzy, umiejętności oraz kompetencji personalnych i społecznych.
Kompetencje (
competences) – wszystko to, co dana osoba wie, rozumie i potrafi wykonać odpowiednio do sytuacji.
Kompetencje kluczowe (
key competencies) - kompetencje uzyskiwane w procesie uczenia się przez całe życie niezbędne w społeczeństwie i gospodarce opartej na wiedzy. Europejskie ramy odniesienia obejmują osiem kompetencji kluczowych (57*):
(1) porozumiewanie się w języku ojczystym;
(2) porozumiewanie się w językach obcych;
(3) kompetencje matematyczne oraz podstawowe kompetencje naukowe i techniczne;
(4) kompetencje informatyczne;
(5) kompetencję uczenia się;
(6) kompetencje społeczne i obywatelskie;
(7) inicjatywność i przedsiębiorczość;
(8) świadomość i ekspresję kulturalną.
57* Europejskie ramy odniesienia w zakresie kompetencji kluczowych określone zostały w Zaleceniu Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie kompetencji kluczowych w procesie uczenia się przez całe życie (Dz. Urz. UE L 394 z 30.12.2006).
KWALIFIKACJE
Potwierdzanie efektów uczenia się (
validation) – proces stwierdzania przez uprawnioną instytucję, czy dana osoba osiągnęła efekty uczenia się zgodne z odpowiednimi wymaganiami.
Kwalifikacja (
qualification) – zestaw efektów uczenia się, których osiągnięcie potwierdza stosowny dokument wydany przez uprawnioną instytucję oceniającą i stwierdzającą ich zgodność z określonymi wymaganiami.
Uznawanie kwalifikacji (
recognition of qualifications) – formalne uznanie przez uprawnioną instytucję kwalifikacji zdobytej za granicą w celu jej wykorzystania w kraju w dalszej edukacji lub na rynku pracy.
SYSTEM KWALIFIKACJI
Krajowy system kwalifikacji (
national qualifications system) – ogół działań państwa związanych z potwierdzaniem efektów uczenia się i uznawaniem kwalifikacji dla potrzeb rynku pracy i społeczeństwa obywatelskiego.
Krajowe Ramy Kwalifikacji (
national qualifications framework) – narzędzie służące do klasyfikowania kwalifikacji na wyszczególnione według przyjętego zespołu kryteriów poziomy osiągnięć w uczeniu się, które ma na celu integrację i koordynację krajowych podsystemów kwalifikacji oraz poprawę przejrzystości, dostępności, rozwoju i jakości kwalifikacji w odniesieniu do rynku pracy i społeczeństwa obywatelskiego.
Poziom kwalifikacji (
qualifications level) – wyodrębniona kategoria kwalifikacji, scharakteryzowana poprzez wspólny zestaw wymagań dotyczących efektów uczenia się.
Europejskie ramy kwalifikacji (
european qualifications framework) – przyjęty w Unii Europejskiej układ odniesienia umożliwiający porównywanie kwalifikacji uzyskiwanych w różnych państwach. W europejskich ramach kwalifikacji wyróżniono osiem poziomów kwalifikacji określonych za pomocą wymagań dotyczących efektów uczenia się.
